9 thg 6, 2016

Ngon lành hương vị rau bò khai

Ai đã tới Cao Bằng, Bắc Cạn, hẳn sẽ không thể nào quên được phong cảnh thiên nhiên hữu tình; ai đã thưởng thức những sản vật của núi rừng, hẳn sẽ nhớ mãi một hương vị đặc trưng của một món rau đặc biệt, rau bò khai. 

Rau bò khai, còn gọi là rau hiến, rau bồ khai, một loại rau rừng mọc tự nhiên tại khu vực gần chân núi đá, có nhiều ở các tỉnh Hà Giang, Cao Bằng, Bắc Cạn, Lạng Sơn,... Rau bò khai thân leo, dây giòn, có nhiều tay móc, thường leo lên các cây thân gỗ cao, lá và ngọn khá giống với ngọn su su nhưng mảnh hơn, xanh non và nhiều tay móc hơn.

Rau bò khai, đặc sản của vùng đất địa đầu. Ảnh. Đỗ Thảo 


Mùa xuân là mùa sinh trưởng và phát triển của cây bò khai. Cây trổ những ngọn xanh non mơn mởn, leo cao lên các cành cây gỗ, tựa như cây tầm gửi. Và thật may mắn cho bà con bản địa khi đi rừng, đi nương bắt gặp được một cụm bò khai vì đối với bà con nơi đấy, bò khai là loại rau quý. Bà con còn mang cây bò khai về ươm trồng trong vườn nhà để dùng hàng ngày.

Rau bò khai có ngoại hình khá giống ngọn su su nhưng non xanh và mảnh hơn. Ảnh. Đỗ Thảo 

Bà con hái những ngọn, lá non và cả những tay móc để dùng. Rau có một mùi rất đặc trưng, mùi khai và ngai ngái, đặc biệt hơn hẳn các loại rau rừng khác. Do vậy, một số du khách khi chạm vào loại rau này không mấy thiện cảm, nhưng họ sẽ thay đổi cách nhìn khi được thưởng thức món rau này.

Trước khi chế biến thành món ăn, bà con thường vò và rửa rau nhiều lần cho bớt mùi khai. Cách chế biến và nêm gia vị rau bò khai hết sức đơn giản, mộc mạc như chính tâm hồn và cuộc sống của bà con nơi đây.

Rau bò khai xào tỏi, món ngon chiếm được cảm tình của nhiều du khách. Ảnh. Đỗ Thảo 

Rau bò khai được chế biến thành các món như bò khai xào tỏi, bò khai luộc hoặc bò khai nấu canh xương. Món bò khai xào tỏi là món ăn chiếm được nhiều sự quan tâm của du khách nhất. Tỏi đập dập, phi thơm với mỡ lợn, rồi cho rau vào xào lửa to, cho ngấm gia vị. Món bò khai luộc, chỉ cần sự hỗ trợ của vài hạt muối trắng là đã dậy lên hương vị ngon lành, thanh khiết. Món bò khai nấu canh xương, chỉ cần nước xương và chút gia vị đơn thuần, ấy thế là đã có những món ngon đặc biệt.

Bò khai luộc ngon ngọt. Ảnh. Đỗ Thảo

Rau bò khai khi chín, xanh mướt, giòn, dai, ngọt với mùi thơm khó tả. Không còn mùi khai ngái khi chưa chế biến, mà chỉ còn lại hương vị lạ lùng, ngon tuyệt, mùi vị của núi rừng, hương vị của sự nồng ấm tình người. Hương vị riêng lạ khó có thể gặp ở những loại rau khác, làm du khách thèm thuồng đến mê say.

Rau bò khai sinh trưởng mạnh vào mùa xuân, du khách có thể mua rau về làm quà cho bạn bè, người thân tại các khu chợ của bà con bản địa với giá tầm 10.000 đ - 15.000đ một bó rau. Ảnh. Đỗ Thảo 

Đối với những du khách không mấy thiện cảm với mùi của rau khi tươi, thì đến khi được thưởng thức món ăn, lại quen, lại nghiện với mùi vị hấp dẫn đặc biệt này. Sự hòa quyện của hương đất, hương rừng, vị thanh khiết của những dòng suối trong vắt từ ngọn nguồn chảy lại với tình người vùng biên, tạo nên sức hút kì lạ của món rau ngon nơi địa đầu Tổ quốc.

Đỗ Thảo