Vịnh Đà Nẵng qua góc nhìn địa văn hóa

Trong cấu trúc không gian ven biển miền Trung, vịnh Đà Nẵng có vị trí địa lý đặc biệt - nơi hội tụ của các yếu tố địa mạo, hải dương học và lịch sử, văn hóa.

Nơi sông Hàn gặp biển. Ảnh: H.X.T

Vịnh Đà Nẵng đây còn là một “không gian địa văn hóa” điển hình, nơi tự nhiên và con người tương tác, kiến tạo nên những lớp trầm tích văn hóa bền bỉ qua thời gian.

Làng chài Mũi Né – trải nghiệm khác biệt giữa lòng đô thị du lịch

Mũi Né từ lâu được biết đến là điểm đến nghỉ dưỡng với những bờ cát trắng và biển xanh. Tuy nhiên, phía sau các khu resort hiện đại vẫn còn những làng chài mộc mạc, nơi nhịp sống ngư dân gắn liền với biển. Không gian này đang mở ra thêm một hướng trải nghiệm mới cho du lịch vùng biển cực Nam Trung Bộ.

Làng chài Mũi Né

Giấc mơ từ chân sóng

Vẫn còn đó những làng chài nép mình bên chân sóng, những bãi cát dài hun hút trong gió nồm, những buổi chợ đông khi bình minh chưa tỏ mặt người.

Những hoạt động du lịch tại các làng biển hấp dẫn du khách.

Trong ký ức của nhiều thế hệ, biển vừa là nguồn sống, vừa là nơi gửi gắm niềm tin, nỗi lo và cả những phận đời lênh đênh.

Nhưng ở một chiều kích khác, làng biển bây giờ lại rộn ràng du khách, khi có những người trẻ lựa chọn quay về, kể chuyện của làng.

Mùa nấm hương trên đỉnh Mẫu Sơn

Thời điểm này, người dân trồng nấm hương trên đỉnh Mẫu Sơn đang tất bật với công việc chăm sóc, thu hái nấm. Những cây nấm hương to, tròn, căng mình vươn lên khỏi lớp giá thể, tỏa hương thơm đặc trưng như báo hiệu mùa nấm đã thực sự về. Trong các khu nhà kín, không khí lao động rộn ràng, người hái nấm, người phân loại, đóng gói... tất cả đều khẩn trương để kịp đưa sản phẩm tươi ngon nhất đến tay khách hàng.

Nấm hương hay còn gọi là nấm đông cô, trước đây mọc tự nhiên rất nhiều ở vùng núi Mẫu Sơn. Đặc điểm của nấm hương Mẫu Sơn là kích thước lớn, có mũ dày, thịt trắng và mang mùi thơm đặc trưng

Theo chân ngư dân đi câu cúm núm

Những ngày hè, bãi biển Thạch Hải (xã Thạch Khê, Hà Tĩnh) nhộn nhịp ngư dân đi câu cúm núm. Nghề này không chỉ tăng thêm thu nhập mà còn góp phần làm phong phú ẩm thực vùng biển.

Từ sáng sớm, nhiều ngư dân đã có mặt trên bãi biển Thạch Hải (xã Thạch Khê) để câu cúm núm. Theo các ngư dân, thời điểm này, cúm núm xuất hiện nhiều nhất trong năm.

“Đánh thức” tiềm năng đảo Bớc, tạo sức hút cho du lịch biển Thiên Cầm

Giữa mặt nước xanh biếc, đảo Bớc (xã Thiên Cầm, tỉnh Hà Tĩnh) hiện ra tựa như một "viên ngọc thô" đầy cuốn hút. Tuy nhiên, vì chưa được cấp phép khai thác, vẻ đẹp nguyên sơ ấy vẫn đang trong tình trạng chờ được "đánh thức".

Cách bờ biển Thiên Cầm khoảng 1,5 hải lý (tầm 15 phút di chuyển bằng thuyền), đảo Bớc hiện lên như một "viên ngọc thô" giữa làn nước xanh biếc.

Thảo thơm trà Thái

Trên dọc dài đất nước Việt Nam, cây chè có mặt ở hầu khắp các tỉnh, thành phố. Chè được trồng nhiều nhất ở các tỉnh thuộc khu vực trung du - miền núi phía Bắc và rải rác ở các tỉnh thuộc khu vực Tây Nguyên, đồng bằng Bắc Bộ - Bắc Trung Bộ. Thái Nguyên là một trong những tỉnh có diện tích chè lớn nhất cả nước, với hơn 24.000 ha. Chè Thái mang hương vị đặc biệt, nên từ trăm năm nay, Thái Nguyên được gắn với thương hiệu “Đệ nhất danh trà”.

Thu hái chè đổi công, một nét đẹp văn hóa trong đời sống lao động của nông dân vùng chè xã Văn Hán.

Lên Phja Khao nghe vọng tiếng thời gian

Giữa những dãy núi trùng điệp của xã Yên Thịnh (Thái Nguyên), đỉnh núi Phja Khao hiện lên vừa hoang sơ vừa trầm mặc. Nơi đây không chỉ có mây núi, rừng xanh và khí hậu mát lành quanh năm, mà còn lưu giữ những dấu tích đặc biệt của việc khai thác quặng dưới thời Pháp thuộc. Những thanh ray cũ kỹ, hệ thống cáp tời phủ màu thời gian và câu chuyện về “núi bạc” vẫn lặng lẽ gợi nhắc ký ức của một vùng đất nhiều thăng trầm.

Đường lên đỉnh Phja Khao.

Vẻ đẹp say lòng người của các "mùa hoa di sản" tại Ninh Bình

Đảo hoa tại Khu Khu du lịch sinh thái Thung Nham, tỉnh Ninh Bình thu hút du khách với show nghệ thuật thực cảnh. Ảnh: Hải Yến - TTXVN

Ninh Bình không chỉ mê hoặc du khách bởi hệ thống hang động kỳ vĩ hay những dãy núi đá vôi trùng điệp, nơi đây còn là một bức tranh bốn mùa sống động được dệt nên bởi những mùa hoa rực rỡ sắc màu bên cạnh không gian di sản. Đặc biệt, xu hướng kết hợp giữa cảnh quan tự nhiên và các show diễn thực cảnh độc đáo đã biến vùng đất cố đô thành tọa độ check-in không thể bỏ lỡ của các du khách vào mỗi mùa hoa.

Lên Bắc Hà xem nông dân đua ngựa

Sáng 23/5, xã Bắc Hà, tỉnh Lào Cai đã khai mạc “Festival mùa Hè Cao nguyên trắng Bắc Hà 2026”.

Đây là hoạt động mở đầu cho chuỗi các sự kiện văn hóa, thể thao, du lịch diễn ra từ nay đến hết ngày 31/5 với chủ đề “Vang xa vó ngựa cao nguyên”.

Festival mùa Hè năm 2026 là dịp để Bắc Hà giới thiệu những giá trị văn hóa, cảnh quan và sản phẩm du lịch đặc trưng của địa phương tới du khách gần xa.

Đến với Bắc Hà dịp này, du khách không chỉ được theo dõi Giải đua ngựa truyền thống lần thứ 19, mà còn được trải nghiệm không gian văn hóa vùng cao, thưởng thức mận Tam hoa, khám phá nghề thêu, dệt, vẽ sáp ong của đồng bào dân tộc Mông, Dao, Phù Lá.. và hòa mình vào không khí chợ văn hóa Bắc Hà với nhiều nét đặc trưng của văn hóa đồng bào các dân tộc nơi đây.

Phó Chủ tịch UBND xã Bắc Hà Phạm Thị Non phát biểu khai mạc Festival. (Ảnh: Trọng Bảo)

Bên dòng Lộ Cảnh Giang

Nhiều lần theo các nhóm làm phim địa chí, từ những trang sách cũ và những chỉ dẫn điền dã, chúng tôi đã đi dọc Lộ Cảnh Giang, một dòng xanh biếc đi qua lịch sử.

Bản đồ sông Cổ Cò nối Đà Nẵng và Hội An (đoạn in đậm song song bờ biển) trong những thế kỷ trước. Ảnh: Tư liệu

Mùa 'lộc biển' trên bãi đá núi lửa triệu năm ở Quảng Ngãi

Xã Đông Sơn (Quảng Ngãi) đang từng bước khai thác tiềm năng du lịch biển gắn với bảo tồn hệ sinh thái rong mơ. Hướng đi này không chỉ tạo sinh kế bền vững mà còn mở ra cơ hội phát triển kinh tế biển địa phương.

Những ngày đầu mùa hè, vùng biển xã Đông Sơn (Quảng Ngãi) trở nên nhộn nhịp khi người dân địa phương bước vào mùa khai thác rong mơ tạo nguồn thu nhập đáng kể, đồng thời mở ra hướng phát triển du lịch cộng đồng gắn với bảo tồn hệ sinh thái tự nhiên.

Cánh đồng rong mơ mọc dưới biển ở thôn Phú Quý xã Đông Sơn (Quảng Ngãi). ẢNH: HẢI PHONG

Phụ nữ Bru Vân Kiều làm du lịch bên suối A Lao

Không còn bó mình trong nương rẫy, phụ nữ Bru Vân Kiều ở Tà Lao, xã Đăk Rông, Quảng Trị đang chủ động làm du lịch cộng đồng, tạo thu nhập ổn định, từng bước làm thay đổi diện mạo vùng cao.

Chị Hồ Thị Ngam là Chi hội trưởng Phụ nữ và Tổ trưởng Tổ hợp tác Dịch vụ du lịch suối A Lao.

Từ gian bếp, nương rẫy bước ra làm du lịch

Ở thôn Tà Lao, xã Đăk Rông, cuộc sống của nhiều phụ nữ Bru Vân Kiều trước đây gắn liền với nương rẫy và căn bếp nhỏ. Những quan niệm cũ khiến không ít người chấp nhận một vòng lặp quen thuộc: Lập gia đình, sinh con, làm nương rẫy, chăn nuôi quanh quẩn trong bản.

Nhưng những năm gần đây, sự thay đổi đã dần hiện rõ. Phụ nữ trong bản không chỉ tham gia các phong trào xã hội, mà còn mạnh dạn tìm hướng phát triển kinh tế mới, từng bước khẳng định vai trò trong gia đình và cộng đồng.

Điểm du lịch suối A Lao mang đến nhiều trải nghiệm cho du khách.

Chị Hồ Thị Ngam - Chi hội trưởng Phụ nữ thôn Tà Lao, là một trong những người tiên phong. Trong lúc tất bật chuẩn bị món ăn phục vụ khách tại suối A Lao, chị vẫn niềm nở trò chuyện về hành trình thay đổi của mình. Từ một người quen với công việc lên rẫy, chị nay đảm nhận vai trò Tổ trưởng Tổ hợp tác du lịch cộng đồng.

“Trước kia chỉ biết trông vào lúa, ngô. Giờ có khách du lịch, chị em có thêm thu nhập từ nấu ăn, hướng dẫn trải nghiệm, bán nông sản”, chị Ngam chia sẻ.

Suối A Lao nước hoang sơ, trong lành

Theo chị Ngam, thay đổi đến từ các chính sách hỗ trợ thiết thực và sự vào cuộc sát sao của Hội phụ nữ. Chị em được tập huấn, được đi học hỏi mô hình, được hướng dẫn cách làm kinh tế. Từ chỗ e dè, nhiều người dần tự tin hơn, mạnh dạn bước ra khỏi nếp nghĩ, cách làm cũ.

Từ định hướng đó, ý tưởng làm du lịch suối A Lao được hình thành. Hội Phụ nữ xã đứng ra vận động, thành lập tổ hợp tác với nòng cốt là phụ nữ địa phương. Những ngày đầu rất đơn sơ. Chỉ vài món ăn, vài điểm dừng chân tạm.

Mâm đặc sản phục vụ du khách trải nghiệm du lịch cộng đồng tại bản.

Làm dần, học dần, mô hình từng bước hoàn thiện. Người nấu ăn, người đón khách, người hướng dẫn. Mỗi người một việc.

Giờ đây, suối A Lao không chỉ để tắm suối, nghỉ ngơi. Du khách còn được ăn món truyền thống, mặc trang phục của dân tộc Bru Vân Kiều, nghe kể chuyện bản làng. Chính sự mộc mạc, chân thật ấy lại giữ chân du khách.

Phụ nữ dân tộc Bru Vân Kiều giới thiệu đặc sản ẩm thực địa phương.

Gây dựng sinh kế bền vững từ du lịch cộng đồng

Suối A Lao với làn nước trong xanh, cảnh quan hoang sơ, là lợi thế lớn để phát triển du lịch. Tận dụng điều này, Tổ hợp tác Du lịch cộng đồng đã từng bước hoàn thiện dịch vụ, từ ăn uống đến trải nghiệm.

Các món ăn đều sử dụng nguyên liệu địa phương như gà nuôi thả, cá suối, rau rừng, bảo đảm an toàn thực phẩm. Bên cạnh đó, chị em còn bán thêm nông sản, sản vật đặc trưng và hướng dẫn du khách mặc trang phục truyền thống để chụp ảnh.

Không chỉ dừng ở phục vụ trực tiếp, các thành viên còn tận dụng mạng xã hội như Facebook, Zalo, TikTok để quảng bá điểm đến, bán hàng và kết nối khách. Nhờ đó, lượng khách đến suối A Lao ngày càng tăng.

Chị Hồ Thị Ngam quảng bá sản phẩm địa phương tới du khách nước ngoài.

Tuy nhiên, hành trình này không ít khó khăn. Cuối năm 2025, mưa lũ lớn đã cuốn trôi nhiều hạng mục tại khu du lịch. Bước sang năm 2026, các thành viên phải bắt tay làm lại gần như từ đầu. “Chúng tôi tự sửa đường, dựng lại cầu, phát quang cây cối. Mỗi người góp một ít công sức để kịp đón khách trở lại”, chị Ngam nói.

Hiện, Tổ hợp tác có gần 20 thành viên, chủ yếu là phụ nữ, với thu nhập ổn định từ 7 - 10 triệu đồng/người/tháng. Con số này không chỉ cải thiện đời sống mà còn tạo động lực để nhiều người khác tham gia.

Tổ hợp tác Du lịch cộng đồng suối A Lao đã tạo việc làm ổn định cho 20 phụ nữ với thu nhập ổn định từ 7 - 10 triệu đồng/tháng/người.

Theo Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Đăk Rông, mô hình suối A Lao cho thấy, phụ nữ Bru Vân Kiều hoàn toàn có thể làm du lịch, làm chủ sinh kế khi được trao cơ hội. Quan trọng hơn, họ đang trở thành những hạt nhân lan tỏa, góp phần thay đổi nhận thức trong cộng đồng.

Không chỉ mang lại thu nhập, mô hình còn góp phần giữ gìn văn hóa, nâng cao vị thế phụ nữ và thúc đẩy bình đẳng giới ở vùng đồng bào DTTS.

Minh Ngọc

Báo ảnh Dân tộc và Phát triển - 04/05/2026

Giữ nhà trình tường - Giữ ký ức và niềm tự hào văn hóa dân tộc

Với đồng bào Mông ở miền núi xứ Thanh, những ngôi nhà trình tường không chỉ là nơi ở, mà còn là biểu tượng văn hóa đặc sắc.

Nhà trình tường - kiến trúc truyền thống độc đáo, phản ánh rõ nét đời sống, tập quán và tri thức dân gian của cộng đồng.

Phố cổ Đồng Văn: Nhịp sống chậm đủ "níu chân" du khách

Giữa mênh mông Cao nguyên đá, phố cổ Đồng Văn hiện lên với mái ngói phủ rêu, tường vàng cũ kỹ. Nhịp sống chậm nơi đây đủ níu chân nhiều du khách quay lại.

Nhìn từ trên cao, khu phố bình yên nép mình giữa núi đá và những mái ngói nhuốm màu thời gian.

Mạch Mường trên cao nguyên Đắk Lắk

Sau nhiều năm lập nghiệp trên cao nguyên Đắk Lắk, cộng đồng người Mường vẫn bền bỉ giữ tiếng chiêng, Mo Mường và nếp văn hóa quê nhà qua nhiều thế hệ.

Tiếng chiêng "gọi" quê hương trên đất cao nguyên

Mỗi dịp lễ hội ở phường Tân Lập, tỉnh Đắk Lắk, tiếng chiêng Mường, lại vang lên rộn rã. Âm thanh ấy không chỉ tạo nên không khí tưng bừng ngày hội mà còn gợi nhớ về quê hương.

Các thế hệ phụ nữ Mường giữ gìn nhịp chiêng trên cao nguyên Đắk Lắk.

Những ngôi nhà cổ ở xã Cẩm Giang

Giữa nhịp sống hiện đại, những ngôi nhà cổ ở xã Cẩm Giang (Hải Phòng) vẫn lặng lẽ tồn tại như dấu ấn của thời gian.

Tại xã Cẩm Giang có nhiều ngôi nhà đã hơn 100 năm với những nét cổ kính, rêu phong.

Hùng vĩ cánh cung Ngân Sơn

Là một trong bốn cánh cung lớn nhất tại vùng Đông Bắc Việt Nam, cánh cung Ngân Sơn dài khoảng 100 km, bắt đầu từ Năm Quét (Cao Bằng) đến Lang Hít (Thái Nguyên). Dãy núi này đóng vai trò ranh giới khí hậu, nổi tiếng với đỉnh Phja Oắc hùng vĩ (cao 1.931 m so với mặt nước biển), khí hậu mát mẻ và nhiều hang động, đồi cỏ mượt như nhung, được nhiều du khách ưa thích khám phá thiên nhiên tìm đến.

Cánh cung Ngân Sơn lúc hoàng hôn.

Chim về giữa không gian xanh Hồ Gươm

Một cá thể chim vạc đậu trên tán cây xanh tại khu vực hồ Hoàn Kiếm. Ảnh: Phạm Tuấn Anh - TTXVN

Những ngày đầu Hè, nhiều loài chim hoang dã như cò, vạc, diệc… bỗng xuất hiện quanh khu vực hồ Hoàn Kiếm, bay lượn, săn mồi và trú ngụ trên các tán cây xanh quanh đảo Ngọc, trong khung cảnh mặt nước hồ và không gian bình yên khu vực trung tâm Thủ đô, góp phần mang đến diện mạo sinh thái đặc biệt cho không gian nơi này.

Những nghề xưa hồi sinh bên hồ Lắk

Người Mnông bên hồ Lắk, tỉnh Đắk Lắk vẫn lặng lẽ giữ nghề truyền thống. Từ khung cửi, men rượu cần đến gốm đen, mỗi sản phẩm chứa đựng hồn cốt văn hóa gắn với du lịch cộng đồng.

Phụ nữ Mnông buôn Lê dệt thổ cẩm trong nhà sinh hoạt cộng đồng của buôn