30 thg 11, 2015

Về Hải Dương nhớ tìm ăn bánh đa gấc Kẻ Sặt

Về Hải Dương, không ai không biết đến bánh đa gấc Kẻ Sặt. Cả tỉnh có nhiều nơi làm bánh đa nhưng chỉ có Kẻ Sặt mới có thể làm ra những chiếc bánh đa gấc trứ danh, trở thành đặc sản độc đáo giống như món bánh đậu xanh của vùng đất này.

Nghề làm bánh đa ở Kẻ Sặt đã có từ lâu, được truyền từ đời này sang đời khác và dần trở thành nguồn thu nhập chính đối với nhiều hộ gia đình ở xã Tráng Liệt - thị trấn Kẻ Sặt. 

Chị Lưu đang tất bật tráng mẻ bánh mới trong ngày. Tay cuộn tay tráng bên nồi hấp bốc hơi nghi ngút, cứ đều đặn như vậy mà nghề làm bánh đa gấc đã theo chị suốt gần 20 năm. 

Chúng tôi tìm đến cơ sở sản xuất bánh đa gấc của chị Phạm Thị Lưu ở xã Tráng Liệt để tìm hiểu về cách chế biến thức quà nổi tiếng nơi đây. 

Chúng tôi đến vào lúc chị Lưu đang tất bật tráng mẻ bánh mới trong ngày. Tay cuộn tay tráng bên nồi hấp bốc hơi nghi ngút, cứ đều đặn như vậy mà nghề làm bánh đa gấc đã theo chị suốt gần 20 năm. 

Món bánh đa Kẻ Sặt không phải ngẫu nhiên mà trở thành đặc sản dù được tạo nên từ những nguyên liệu rất gần gũi với làng quê như gạo, vừng, lạc, dừa, gừng, đường và gấc. Ngay từ khâu chọn nguyên liệu đã cho thấy sự cầu kì của những người làm nghề. 

Theo kinh nghiệm gia truyền, gạo làm bánh phải tơi và nhiều bột, vừng được chọn là loại vừng tấm, lạc phải chọn loại hạt già, to, mẩy cùng với dừa già có cùi dày để dễ thái mỏng mà đậm vị bùi béo cho người ăn. Một chút cay của gừng trong bánh cũng được mang lại từ những củ gừng to, ít nhánh con. Hay màu đỏ của gấc để tạo màu cho bánh cũng là những quả gấc chín đều, có màu đỏ tươi được chọn lựa kĩ càng. 

Để làm ra những chiếc bánh ngon, công đoạn làm bánh khá cầu kì và phức tạp, đòi hỏi phải khéo léo và cẩn thận. Đầu tiên, gạo được ngâm trong nước sạch từ 2-3 tiếng (có thể ngâm qua đêm) sau đó vớt ra để ráo. Tiếp đến cho gấc và đường vào gạo đã ngâm rồi trộn đều để nước và đường hòa trộn với gạo. Hỗn hợp vừa trộn được đưa vào cối xay đá thủ công, vừa xay vừa đổ nước sao cho bột quánh vừa đủ, không loãng quá cũng không đặc quá. 
Sau khi xay xong là công đoạn trộn gừng, vừng, lạc đã giã nhỏ vào và cho thêm một chút nước cốt dừa cùng với vani làm tăng hương vị. 

Bánh đa gấc Kẻ Sặt như món lai rai thú vị cho dân nhậu. Trong miếng bánh giòn tan ấy có vị ngọt bùi của gạo, vừng, lạc, thơm lừng của gấc, béo ngậy của nước cốt dừa hòa quyện với vị ấm nóng của gừng khiến người ăn cảm thấy có chút tê tê nơi đầu lưỡi. Chính hương vị đặc biệt ấy đã làm nên cái riêng của bánh đa gấc Kẻ Sặt, điều mà cả du khách và những người con Hải Dương xa quê không thể nào quên được. 

Nguyên liệu đã được chế biến xong để bắt đầu tráng bánh. Khi nước trong nồi hấp đã sôi, chị Lưu múc một muỗng bột vừa đủ đổ lên khuôn, dùng muỗng dàn đều rồi đậy vung, đợi khoảng 1-2 phút. Khi bánh đã chín thì dùng một ống nhựa tròn, dài đặt vào mép bánh cuộn một vòng rồi lại nhanh tay đổ một muỗng bột khác vào khuôn dàn đều. 

Trải đều bánh ra phên 

Khi những chiếc phên đã được trải đầy bánh đa, chị Lưu mang ra phơi khoảng 2-3 nắng cho đến khi bánh khô lại là được. 

Sau khi bánh đã khô thì thu lại đem vào nướng. Bánh được nướng trực tiếp trên bếp than. Khi bánh chín có màu đỏ của gấc và còn dẻo thì nhanh tay cuộn bánh thành từng cuộn đều sao cho bánh không bị nứt, vỡ. Đến lúc bánh cứng lại, chị Lưu sẽ đóng gói và chuyển đi bán tại các chợ đầu mối và cửa hàng trong tỉnh. 

Bùi Bùi (thực hiện)