21 thg 7, 2016

Ngọt lành cháo ếch

Thuở mười lăm, vào những buổi chiều hè nhạt nắng, tôi cùng với nhóm bạn thường vác cần ra đồng câu ếch mang về làm thức ăn trong bữa cơm gia đình. Giờ tóc đã nhuốm màu sương gió lòng chợt nhớ những tháng ngày xa ấy, nhớ món cháo ếch thơm ngon, ngọt lành.

Lũ trẻ chúng tôi thường chọn điểm câu là những ao nước um tùm lau sậy, nơi ếch thường đến tìm mồi và ẩn nấp sau khi thu hoạch vụ lúa xuân. Dụng cụ câu ếch là chiếc cần trúc nhỏ hơn ngón chân cái người lớn với chiều dài trên 2 m nối với sợi dây cước cùng chiếc vợt lưới để hứng trước khi ếch rơi trở lại ao.

Nguyên liệu chủ yếu chế biến món cháo ếch 


Không giống như câu cá và những loài thủy sinh khác, câu ếch không cần dùng lưỡi mà chỉ cột mồi vào sợi dây cước. Mồi câu là nhái đồng, thỏi cao su… hay đóa hoa vàng to chừng bằng ngón tay cái buộc chặt vào đầu sợi dây để dẫn dụ ếch.

Người câu cứ việc đong đưa chiếc cần sao cho thỏi mồi luôn di động trên mặt nước thế là ếch liền nhảy vồ tới đớp. Chỉ chờ có thế, nhấc nhẹ chiếc cần lên cao và đưa vợt đón lấy những chú ếch béo tròn, tránh giật mạnh sẽ làm cho ếch rơi trở lại ao trong tiếc nuối khôn nguôi. Khi bị nhấc lên khỏi mặt nước, theo phản xạ tự nhiên, ếch cố ngậm chặt mồi và bám hai chân trước vào nơi tiếp giáp giữa mồi và sợi dây câu đến khi nhận ra bẫy thì đã nằm gọn trong vợt.

Ếch đồng có thể chế biến thành nhiều món ngon nhưng đối với lũ trẻ chúng tôi ngày ấy thì món cháo ếch là “trên cả tuyệt vời”. Sau khi mang về, dùng dao chặt bỏ phần đầu, bàn chân, lột da và mổ bụng rửa sạch rồi chặt miếng vừa ăn. Ướp sơ thịt ếch với gia vị khoảng mươi phút rồi cho vào chảo dầu phộng đun sôi, xào đến khi thịt vừa chín thì nhấc xuống khỏi bếp. Tiếp đến, đổ nước vào nồi nhấc lên bếp, cho gạo ngâm trước đó vào nồi cùng với mớ củ nén rửa sạch.

Khi gạo bung nở như những bông hoa lửng lờ trong nước sôi thì cho thịt ếch xào vào nồi, dùng vá khuấy nhẹ. Chờ nước sôi trở lại, nêm cho vừa ăn rồi nhấc xuống khỏi bếp, cho ít tiêu xay nhuyễn cùng hành lá thái nhỏ vào nồi là đã có món cháo đậm đà hương vị. Muỗng cháo với vị ngọt từ gạo và thịt quyện cùng vị cay dịu của tiêu và củ nén hòa cùng hương vị của gia vị và hành lá thật khó có gì sánh bằng. Dùng đũa gắp miếng thịt ếch chấm vào chén mắm nguyên chất với dăm lát ớt chín thái mỏng để cảm nhận vị ngọt, mặn, cay lưu mãi nơi đầu lưỡi… Thưởng thức tô cháo ếch theo kiểu vừa thổi vừa húp thật sảng khoái, bao nhiêu nhiệt lượng trong cơ thể thoát ra ngoài theo những giọt mồ hôi giữa ngày hè oi bức.

Món cháo ếch đồng 

Theo đông y, thịt ếch có vị ngọt, tính hàn, không độc và rất bổ dưỡng dùng làm món ăn để chữa trị một số bệnh. Kinh nghiệm dân gian dùng ếch nấu cháo với củ nén để chữa triệu chứng đổ mồ hôi trộm ở trẻ em với phương pháp chế biến khá đơn giản. Ếch nguyên con mang về chà rửa sạch nhớt trên lớp da. Sau đó, dùng dao chặt bỏ phần đầu và bàn chân, mổ bụng, rửa sạch qua nước rồi dùng dao băm nhuyễn, ướp sơ với gia vị khoảng mươi phút. Tiếp đến, cho dầu phộng vào nồi đun sôi trên bếp rồi cho thịt ếch vào xào chín, đổ nước vào nồi cùng với gạo ngâm và củ nén giã nhuyễn. Đun đến khi cháo chín nhừ thì nêm gia vị cho vừa ăn cùng với ít tiêu xay nhuyễn rồi nhấc xướng khỏi bếp.

Thuở trước, cuộc sống của người dân quê khốn khó nên ít người đưa con trẻ đến khám bác sỹ mà chỉ chữa trị bằng những phương thuốc dân gian tại nhà. Những lúc mỏi mệt, lũ trẻ chúng tôi được mẹ cho ăn tô cháo ếch nấu với củ nén nóng hổi, mỗ hôi vã ra như tắm, vài giờ sau lại tung tăng chân sáo vui đùa cùng nhóm bạn. Giờ ếch đồng ngày càng vơi hiếm nhưng tôi cùng với nhóm bạn thuở nào vẫn cố tìm mua để được cùng nhau thưởng thức tô cháo nóng chế biến từ ếch đồng.

Trang Thy