13 thg 10, 2016

Người Mông Nghệ An rảnh rỗi là ... ném pao tìm người yêu

Đồng bào Mông có rất nhiều trò chơi dân gian đặc sắc như múa khèn, chơi quay,... nhưng phổ biến nhất vẫn là trò chơi ném pao tìm người yêu.

Trước đây trò chơi chỉ diễn ra vào các dịp lễ tết, còn hiện nay, hễ có thời gian nhàn rỗi là người Mông tổ chức ném pao.

Nguyên nhân là bởi trò chơi đậm chất cộng đồng này không mất nhiều công đoạn chuẩn bị, mà đơn giản chỉ cần có quả pao.

Ném pao nhìn qua tưởng chừng đơn giản chỉ là việc người tung người bắt, hình thức như một cuộc thi giữa hai đội. Tuy nhiên, có một "luật ngầm" trong trò chơi này, đó là thích ai, các cô gái, chàng trai sẽ tung quả pao của mình về phía người đó. Nếu tình cảm với nhau, họ sẽ bắt quả pao đó bằng mọi cách; ngược lại, họ sẽ nhường pao cho người khác bắt hoặc để pao rơi.

Chính vì vậy, trò chơi này là phương tiện được các chàng trai, cô gái người Mông ở Nghệ An lựa chọn để chơi, qua đó tìm được những người bạn tâm giao, những tình yêu đôi lứa.

Những cô gái Mông ở Huồi Giảng, Kỳ Sơn váy áo sặc sỡ tham gia trò chơi ném pao. 


Quả pao được phụ nữ Mông khâu nối từ các miếng vải lanh thành trái tròn, to bằng quả cam, bên trong nhồi hạt lanh. Theo quan niệm của người Mông, hạt lanh tượng trưng cho sự sinh sôi và phát triển. Ngày nay, để tạo sắc màu cho quả pao, người Mông còn dùng thổ cẩm của người Thái, hay lụa tơ tằm để tạo sự mềm mại cho quả pao...

Theo chị Lầu Y Mái, bản Buộc Mú (Na Ngoi – Kỳ Sơn), các chàng trai nhìn vào quả pao có thể biết được cô gái mà mình đang tung pao là con người có tính cách như thế nào, khéo léo, chăm chỉ hay lười biếng, cẩu thả… 

Ngày nay, nhiều người dùng quả bóng tenis làm quả pao. 

Trò chơi ném pao thường được diễn ra ở những khu đất rộng tương đối bằng phẳng, người chơi được chia làm hai bên nam - nữ. Khoảng cách hai đội cách nhau chừng 5 - 7 m. Trò chơi này đòi hỏi người ném và người bắt không để cho pao rơi xuống đất và được giao ước với nhau bằng về số lần ném, số lần bắt được pao, nếu bên nào thua thì thường phải hát, diễn trò hoặc làm một việc gì đó đã được quy định từ trước.

Các chàng trai, cô gái xã Mường Lống, Kỳ Sơn tham gia trò chơi ném pao. 

Với nhiều du khách mỗi khi đến các bản Mông, đây là trò chơi rất lý thú, cuốn hút 

Với nét độc đáo riêng có, ném pao vẫn luôn là trò chơi được đồng bào Mông, nhất là những người trẻ thường xuyên tổ chức. Với họ, trò chơi ngoài ý nghĩa một hoạt động thể dục thể thao, rèn luyện đôi tay thêm dẻo dai, con mắt thêm tinh tường, phản xạ nhanh, phán đoán chính xác thì, đây còn là một sinh hoạt văn hóa, ở đó họ có thể vừa chơi pao, vừa có thể nói chuyện, hát đối đáp hoặc trao đổi tâm tư, tình cảm với nhau... 

Quảng An - Sách Nguyễn