Ở xã Ngọk Réo, cây mì từ lâu đã gắn bó mật thiết với đời sống của đồng bào dân tộc Xơ Đăng. Trên những rẫy mì xanh mướt, ngoài củ mì, những đọt lá non cũng được người dân hái về để chế biến thành nhiều món ăn quen thuộc như canh lá mì, lá mì luộc chấm muối ớt, lá mì chua xào thịt heo, độc đáo nhất là lá mì xào với cà đắng và hoa đu đủ đực.
Loại lá mì được chọn phải là đọt non của cây mì cho củ ăn được (mì gòn), có cuống màu đỏ tươi, bản lá nhỏ và mỏng. Sau khi hái về, lá mì phải trải qua công đoạn vò thật kỹ bằng tay rồi rửa lại nhiều lần nước để giảm vị chát.
Chị Y Nhân, ở thôn Đăk Têng chia sẻ, từ nhỏ chị đã quen với vị lá mì trong từng bữa cơm gia đình. Những ngày lên rẫy, người lớn thường tranh thủ hái lá mì non mang về cải thiện bữa ăn cho cả nhà. Lá mì làm được rất nhiều món, mỗi món mang một vị riêng nhưng đều giữ được vị thơm bùi đặc trưng. Người dân nơi đây vẫn thường trổ tài nấu các món ăn này trong những dịp gia đình sum họp hoặc khi nhà có khách quý.
Trong thực đơn phong phú ấy, món lá mì xào cà đắng và hoa đu đủ đực là món ăn được lòng thực khách hơn cả nhờ sự kết hợp hương vị vô cùng tinh tế. Lá mì sau khi sơ chế sẽ được xào cùng quả cà đắng cắt nhỏ, hoa đu đủ đực luộc sơ để giảm bớt vị đắng gắt, thêm chút mỡ heo cùng cá nục hấp hoặc cá cơm khô gỡ xương, rồi đảo đều trên bếp lửa cùng sả, củ nén và ớt giã.
Món lá mì xào cà đắng và hoa đu đủ đực được người dân thôn Kon Jong nấu để phục vụ khách du lịch.
Khi món ăn hoàn thành, mùi thơm của củ nén, sả quyện vào vị mặn của cá, vị béo của mỡ heo lan tỏa đánh thức khứu giác. Thưởng thức món ăn nóng hổi sẽ cảm nhận rõ vị bùi ngậy của lá mì, vị đắng nhẹ của cà đắng và hoa đu đủ cùng vị mặn của cá và cái cay nồng của ớt. Tất cả hòa quyện tạo nên một hương vị mộc mạc nhưng sâu lắng, khiến ai từng thử một lần đều nhớ mãi.
Giữa nhịp sống đổi thay, món ăn dân dã này giờ đây đã bước ra khỏi căn bếp nhỏ để trở thành một sản phẩm du lịch độc đáo. Chị Y Hoa, ở thôn Kon Jong cho biết, vài năm trở lại đây, các món ăn từ lá mì đã được người dân giới thiệu rộng rãi trong các hoạt động cộng đồng, ngày hội văn hóa và phục vụ du khách tại điểm du lịch sinh thái suối Đăk Lôi.
Ban đầu, nhiều du khách phương xa còn e ngại trước món ăn lạ mắt này, nhưng khi nếm thử thì đều bị chinh phục bởi hương vị khác biệt. Nhiều người quay lại lần hai, lần ba cũng chỉ vì nhớ hương vị lá mì xào của đồng bào dân tộc Xơ Đăng. Việc đưa món ăn truyền thống vào phục vụ du lịch vừa giúp người dân có thêm thu nhập, vừa là kênh quảng bá sinh động văn hóa ẩm thực của địa phương.
Không cầu kỳ nguyên liệu, không chế biến phức tạp, những món ăn từ lá mì mang hương vị mộc mạc nhưng đậm đà, đủ để người từng thưởng thức một lần nhớ mãi. Đi cùng những món ăn dân dã ấy còn là sự chân tình, hiếu khách của đồng bào dân tộc Xơ Đăng.
Bài, ảnh: NÊL BAN
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét