Phòng trưng bày lưu niệm nhạc sĩ Camille Saint Saens tại di tích Nhà Công Quán

Di tích Nhà Công Quán nằm trong quần thể kiến trúc thị trấn tù do thực dân Pháp xây dựng vào cuối thế kỷ XIX bằng sức lao động khổ sai của tù nhân nhằm phục vụ cho bộ máy cai trị tù.

Chức năng đầu tiên của ngôi nhà này là Nhà khách (Maisson de passanger) – nơi dừng chân cho lữ khách đến thi hành công vụ tại đảo. Đến thời Mỹ, ngôi nhà này được xây thêm mặt tiền nhô ra và đặt tên là Công Quán. Di tích nhà Công Quán cũng như các công trình kiến trúc của thị trấn tù là minh chứng cho việc bóc lột sức lao động khổ sai của người tù, là sự so sánh đối lập với kiến trúc ghê rợn của trại giam. Với ý nghĩa đó, di tích Nhà Công Quán được khởi công trùng tu, tôn tạo năm 2005 theo kiến trúc ngôi Nhà khách vãng lai thời Pháp và đã hoàn thành vào cuối năm 2006.

Di tích đình Long Hương ở Bà Rịa

Cách một chiếc cầu bắc qua sông Dinh là Long Hương, một làng quê yên bình mộc mạc với những di tích cổ xưa còn nguyên vẹn.

Long Hương, cái tên thật ấn tượng, từ xa xưa mảnh đất này đã là một hình thể đẹp núi liền núi, sông liền sông, màu xanh sức sống tỏa ra mọi nơi, lưng dựa vào núi cao, mặt nhìn về thị tứ, trải qua nhiều cuộc đổi thay của của lịch sử, lòng đất đầy sỏi đá mà vẫn tràn đầy sức sống.

Chùa Tân Quang, Xuân Bính Ngọ

Chùa Gò Sỏi vốn là một ngôi chùa cổ. Cách đây khoảng 200 năm tại khu đất gò sỏi thuộc ấp Cầu Hang xã Hóa An, TP Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai, nhân dân trong làng xây dựng nên một ngôi chùa. Thế nên Chùa thường được gọi là Chùa Làng hay Chùa Gò Sỏi.

Thập niên 1970, 1980 nơi chùa tọa lạc gần điểm khai thác đá nên thường bị rung chuyển, sập ngói. Do vậy, năm 1984 dân làng đã làm lễ dời chùa Gò Sỏi về ấp An Hòa, cũng thuộc xã Hóa An và lấy tên là chùa Tân Quang.

Theo thời gian, chùa xuống cấp dần. Tháng 01/2010, ngôi bảo điện chùa Tân Quang được xây dựng lại và chùa được đại trùng tu cho đến ngày hôm nay.

Chùa Tân Quang sau đại trùng tu. Ảnh: Phạm Hoài Nhân, năm 2018

Độc đáo Lễ hội Đại Phan của người Sán Dìu với nghi lễ leo gươm, lội than

Trong hai ngày 31/1 và 1/2 (tức 13 - 14 tháng Chạp), tại đặc khu Vân Đồn (Quảng Ninh) đã diễn ra Lễ hội Đại Phan - một trong những lễ hội dân gian tiêu biểu, mang đậm bản sắc tín ngưỡng của đồng bào Sán Dìu.

Lễ hội Đại Phan được tổ chức với ý nghĩa cầu cho mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu, cuộc sống ấm no, bình yên. Đây không chỉ là sinh hoạt tín ngưỡng truyền thống mà còn là dịp để cộng đồng gắn kết, thể hiện niềm tin và tri thức dân gian được lưu truyền qua nhiều thế hệ.

Lễ hội Sán Dìu thu hút đông đảo người dân địa phương, khách du lịch tham gia hưởng ứng. Ảnh: Mỹ Dung

Đình làng hơn 350 tuổi đẹp nhất Xứ Đoài

Đình làng So có lịch sử hơn 350 năm, nằm cách trung tâm Hà Nội 20 km, được đánh giá đẹp nhất Xứ Đoài bởi địa thế, phong cảnh và kiến trúc.

Đình So nằm tại làng So, xã Hưng Đạo (huyện Quốc Oai cũ), cách nội thành Hà Nội khoảng 20 km về phía tây. Đình lần đầu tiên được xây dựng vào năm 1667 (thời Hậu Lê), hơn trăm năm sau được chuyển về ở vị trí hiện nay và khắc bia lưu tại đình vào năm Cảnh Hưng 43 (1782).

Đình tọa lạc trên khu đất rộng khoảng 4 ha, phía trước là hồ bán nguyệt, phía sau tựa vào núi, tạo nên thế đất hài hòa hiếm có, tựa sơn hướng thủy, phía ngoài xa là cánh đồng bãi ven sông Đáy. Không gian xanh mát, tĩnh lặng, tôn thêm vẻ uy nghiêm và cổ kính cho di tích.

Tết làng - nét văn hóa thiêng liêng của người Dao Thanh Phán

Khi nhiều nơi còn đếm ngược đến Tết Nguyên đán, ở khu Đèo Đọc, phường Hoành Bồ (Quảng Ninh), bà con Dao Thanh Phán đã bước vào một mùa Tết rất riêng - Tết làng. Một cái Tết đến sớm, không rộn ràng mà lặng lẽ, thiêng liêng.

Với người Dao Thanh Phán ở Đèo Đọc, Tết làng là cái Tết của cộng đồng, được thống nhất tổ chức trước Tết Nguyên đán. Dù con cháu đi học tập, làm ăn xa, ai cũng cố gắng thu xếp trở về, sum họp cùng khu trong ngày Tết chung.

Thanh niên ngồi làm tiền giấy để chuẩn bị cho lễ cúng. Ảnh: Mỹ Dung

Hai ngôi chùa cổ kề nhau bên hồ Tây

Chùa Tảo Sách và chùa Vạn Niên nằm gần nhau ven hồ Tây, trở điểm đến tâm linh và vãn cảnh quen thuộc của nhiều người dân và du khách mỗi dịp Tết.

Chùa Vạn Niên (364 đường Lạc Long Quân, phường Tây Hồ) nằm giữa không gian xanh mát ven hồ Tây với hai cổng vào.

Đình An Hòa - Nơi hồn đất, tình người hòa quyện

Đình An Hòa là một trong những ngôi đình cổ được công nhận là di tích lịch sử tại phường Trảng Bàng, Tây Ninh. Đây là một trong những ngôi đình hiếm hoi giữ được vai trò nơi sinh hoạt cộng đồng của đình làng trước đây.

Giữa nhịp sống hiện đại có phần vội vã, đình An Hòa trầm mặc và thân quen như một phần ký ức không thể tách rời của người dân địa phương. Ngôi đình tọa lạc tại khu phố An Phú, phường An Hòa, trong khuôn viên rộng rãi, rợp bóng cây xanh.

Gắn bó...

Trong khuôn viên rợp mát những bóng cây cổ thụ, đình An Hòa luôn mở cửa, trên bàn trà ở hậu đình có bình trà nóng, sẵn sàng mời khách ghé thăm. Sáng nào Ban Khánh tiết đình An Hòa cũng có người đến quét dọn, nấu sẵn bình nước nóng và tưới cây trong khuôn viên đình. Khi nắng lên cao, đình An Hòa với những bóng cây rợp mát, hàng ghế đá và nhà mát lộng gió dưới hàng cây trở thành “điểm hẹn” của nhiều người. Đôi người bạn đến chuyện trò, cũng có người tới chỉ để quét sạch lá cây rụng từ hôm trước. Mái đình trăm tuổi hòa vào nhịp sống hiện đại một cách nhẹ nhàng, như một phần không thể thiếu. 

Không gian rợp mát của đình An Hòa vốn trở thành “điểm hẹn” bình yên giữa lòng phố thị

Ngựa trắng - Dấu gạch nối trong hành trình mở cõi

Ở Nam Bộ, ngựa trắng được thờ trong đình, miếu, thường được gọi với cái tên dân dã mà trang nghiêm: Bạch Mã Thái Giám. Đằng sau danh xưng ấy là câu chuyện về hành trình mở đất, phản ánh quá trình giao lưu, tiếp biến văn hóa và sáng tạo không ngừng của cộng đồng người Việt trong hành trình khai hoang phương Nam.

Miếu thờ Bạch Mã Thái Giám tại đình Tân Chánh (xã Cần Đước)

Chuyện về con đường hạnh phúc tại Tân Trụ

Tại xã Tân Trụ, tỉnh Tây Ninh, có tuyến đường nổi tiếng với 2 hàng cau vua đều tăm tắp. Đường uốn lượn quanh những ruộng lúa, vườn thanh long tạo nên khung cảnh làng quê bình yên, tươi đẹp. Đó chính là đường Ông Đồ Nghị. Theo người dân địa phương, đường mang tên Ông Đồ Nghị là bởi đường dẫn vào “Xóm Ông Đồ”, nơi cụ đồ Lê Văn Nghị thuở xưa từng sinh sống, mở lớp dạy cả văn lẫn võ cho người dân trong vùng.

Ông Lê Văn Nghị sinh năm 1819 tại làng Bình Tịnh, nay thuộc xã Tân Trụ. Sinh ra trong gia đình làm nông, từ nhỏ, ông sớm bộc lộ tư chất thông minh, thi đỗ Tú tài trong kỳ thi Hương ở Gia Định.

Dưới thời nhà Nguyễn, ông từng làm việc dưới trướng Kinh lược sứ Nguyễn Tri Phương. Trong giai đoạn này, ông được tin tưởng giao phó việc phân định ranh giới, chỉnh đốn hệ thống hành chính xã, ấp cho toàn tỉnh. Chính ông là người đã đặt tên cho nhiều địa danh có chữ “Bình” như: Bình Tịnh, Bình Tâm, Bình Điền, Bình Chánh… với mong muốn về một cuộc sống bình an, thái hòa cho dân.