Vì sao người Tày không bao giờ để bếp lửa tắt?

Người Tày có câu: “Ấm như lửa, tốt như cũ”. Bên bếp lửa, đồng bào Tày có rất nhiều tục lệ, tạo nên những mối giao cảm đặc biệt giữa con người với thần linh, được thể hiện bằng một hệ thống những nghi thức ứng xử với thần linh rất mạch lạc, trong đó bếp lửa là trung tâm.

Bếp lửa: Nguyên tắc âm dương hòa hợp trong ngôi nhà

Người Tày coi bếp lửa cũng là một vị thần, những gia đình có người làm mo, làm Then đều phải lập bàn thờ cúng thần lửa (Thần bếp). Bếp lửa mang đến sự ấm áp, hạnh phúc, sự làm ăn may mắn, phát đạt, nên bếp lửa không bao giờ tắt.

Vì thế, theo phong tục truyền thống của người Tày, khi ngôi nhà được dựng xong, việc đầu tiên là rước thần lửa vào nhà. Trong bếp bao giờ cũng có cục củi to gọi là "Pỏ phầy" (Bố lửa).

Bếp lửa của người Tày theo truyền thống được làm hình vuông trong nhà sàn. Bếp là âm, Pỏ phầy là dương. Âm dương hòa hợp mới có sự sinh sôi nảy nở. "Bố lửa" không bao giờ để tắt lửa. Khúc củi này hết lại cho khúc khác vào. Khi nhóm bếp chỉ cần cời than của Bố lửa ra cho ít đóm và củi vào là bếp cháy ngay.

Người Tày cho rằng, bếp lửa mang đến sự ấm áp, hạnh phúc, sự làm ăn may mắn, phát đạt, nên không bao giờ tắt. (Ảnh: Vietsense)

Cạp váy Mường: "Cuốn sử không chữ" được dệt bằng ký ức

Cạp váy Mường không chỉ là một phần trong trang phục truyền thống của phụ nữ Mường, mà còn là nơi lưu giữ những lớp ký ức văn hóa của cộng đồng qua nhiều thế hệ.

Cạp váy Mường. (Ảnh Việt Hà)

Khăn Piêu và những câu chuyện được thêu bằng chỉ màu

Khăn Piêu không chỉ là vật dụng quen thuộc của phụ nữ dân tộc Thái, mà còn là nơi lưu giữ ký ức, tình yêu và những câu chuyện của bản làng.

Trên từng đường kim mũi chỉ, một phần tâm hồn của núi rừng Tây Bắc vẫn được âm thầm trao truyền qua nhiều thế hệ. (Ảnh: St)

Nhà thờ ở xứ Gò Công

Tui tìm đến nhà thờ Thánh Gẫm phường Long Bình, TP Hồ Chí Minh không phải vì đây là ngôi giáo đường có kiến trúc độc đáo hay cổ xưa, mà vì ngôi nhà thờ này nằm ở vùng đất mang tên Gò Công, bên con rạch Gò Công, thuộc họ đạo Gò Công. Điều đáng nói là tất cả những tên gọi Gò Công này đều không liên quan gì đến Gò Công ở Tiền Giang cả!

Theo địa chỉ cập nhật hiện nay, nhà thờ Thánh Gẫm tọa lạc tại số 12, đường 16, khu phố Gò Công, phường Long Bình, TPHCM. Theo như thông tin trên bảng, nơi đây còn là nhà thờ họ đạo Gò Công. Nhà thờ Thánh Gẫm thuộc giáo xứ Thánh Gẫm, giáo hạt Thủ Thiêm, tổng giáo phận TP Hồ Chí Minh.

Cổng nhà thờ Thánh Gẫm. Ảnh: Phạm Hoài Nhân

Phật viện Đồng Dương

Tượng Phật Đồng Dương được đánh giá là pho tượng cổ nhất và đẹp nhất Đông Nam Á, mang phong cách Amaravati của Ấn Độ được tìm thấy ở Quảng Nam (cũ) vào năm 1911.

Phật viện Đồng Dương (nằm trên địa bàn xã Đồng Dương, TP Đà Nẵng) là một trung tâm Phật giáo nổi tiếng không chỉ của Vương quốc Chămpa cổ mà của cả khu vực Đông Nam Á thời trung đại. Đây được xem là một thánh địa Phật giáo bởi quy mô đồ sộ của dấu tích kiến trúc còn lại và sự lan tỏa, ảnh hưởng về mặt văn hóa của nó với những khu vực xung quanh.

Sau 1.151 năm, nhiều hạng mục của Phật viện Đồng Dương chỉ còn lại dấu tích mờ nhạt giữa đồng ruộng và cây cối.

Khám phá ngôi đình cổ gắn với giai thoại dựng trong một đêm

Ngôi đình cổ ở Nghệ An không chỉ sở hữu kiến trúc độc đáo mà còn gắn với giai thoại được người dân địa phương dựng xong chỉ trong một đêm.

Đình Hậu thuộc xã Quan Thành (tỉnh Nghệ An) được người dân địa phương khởi dựng từ hàng trăm năm trước. Đình thờ Thành hoàng Thung Lĩnh Triệu Cơ Nguyễn Tướng Công, Uy Minh Vương Lý Nhật Quang và thần Cao Sơn – Cao Các…

Gà mọ - món ăn lạ của người Thái ở Sơn La

Nếu có dịp đến với mảnh đất Sơn La cách Thủ đô Hà Nội hơn 300 km về phía Tây Bắc, băng qua những vạt sương mờ bồng bềnh và những đồi chè xanh ngút ngàn, thứ giữ chân du khách không chỉ là điệu xòe hoa nồng say, mà còn là hương vị ẩm thực độc đáo của đồng bào nơi đây. Giữa bản hòa tấu hương vị của thịt trâu gác bếp, pa pỉnh tộp (cá nướng) hay gà nướng mắc khén đã quá quen thuộc, có một thức quà di sản âm thầm hơn, tinh tế hơn và mang đậm tính gắn kết cộng đồng mà phải ai may mắn lắm mới được thưởng thức. Đó chính là Gà mọ, một món ăn gói trọn cả hương rừng của người Thái ở vùng Tây Bắc.

Món Gà mọ hấp dẫn với lớp bột nếp chín dẻo quánh, ôm trọn lấy thịt gà mềm rục và hoa chuối đậm đà. Ảnh: Thanh Giang/Báo ảnh Việt Nam

Cồn Sơn không có núi, cũng không có sơn, nhưng có... cá lóc bay!

Những năm gần đây Cồn Sơn ở Cần Thơ trở nên một điểm đến nổi bật trên bản đồ du lịch Việt Nam. Du khách tìm đến đây như là một điểm mới lạ ở Cần Thơ, đồng thời cũng tò mò muốn biết tại sao có tên là Cồn Sơn.

Sơn ở đây chắc chắn không phải núi rồi, vì Cần Thơ là tỉnh đồng bằng, không hề có núi, huống chi là núi trên một cái cồn ở giữa sông. Vậy sơn là... sơn (paint)? Tới Cồn Sơn hiện nay thấy đâu có đặc điểm gì liên quan đến sơn đâu!

Vị trí địa lý

Cồn Sơn là một đảo nổi nằm biệt lập giữa dòng sông Hậu, có hình dáng tựa như một con thuyền đang rẽ sóng. Chiều dài cồn khoảng 2,2 - 2,4 km chạy dọc theo hướng Tây Bắc - Đông Nam. Vị trí phình to nhất nằm ở khoảng giữa cồn ước tính khoảng 400 mét đến 450 mét. Diện tích cồn khoảng 70 ha.

Bản đồ vị trí Cồn Sơn. Nguồn: Google Maps

Từ Lương Xâm - đại bản doanh của Đức Vương Ngô Quyền

Cụm di tích quốc gia đặc biệt Từ Lương Xâm ở phường Đông Hải (Hải Phòng) là đại bản doanh của Đức Vương Ngô Quyền trong chiến thắng Bạch Đằng năm 938.

Toàn cảnh di tích quốc gia đặc biệt Từ Lương Xâm nhìn từ trên cao.

Về làng Vạc, thăm nghè Hoạch Trạch

Cụm di tích nghè Hoạch Trạch và bia văn chỉ Đường An lưu giữ nhiều giá trị lịch sử cùng truyền thống khoa bảng của vùng đất Bình Giang xưa.

Nghè Hoạch Trạch với hai cây đa cổ thụ tạo nên không gian cổ kính, thanh tịnh.