Hấp dẫn ẩm thực Xứ Lạng

Lạng Sơn, vùng đất địa đầu của Tổ quốc không chỉ nổi tiếng về sự nhộn nhịp, sầm uất trong kinh doanh thương mại, mà còn là nơi được biết đến với phong cảnh hùng vĩ, nên thơ và ẩm thực độc đáo. 

Món lợn quay đặc sản xứ Lạng. Ảnh: Anh Tuấn/TTXVN N

Đặc sản 'trời ban' ở An Giang hút khách ăn giải ngán đầu năm

Không chỉ ăn ngon, dễ chế biến, đặc sản này còn được người dân An Giang ưa chuộng, xem như vị thuốc quý vì mang lại một số lợi ích tuyệt vời cho sức khỏe.

Sầu đâu là một loại cây rừng mọc dại thường xuất hiện ở một số tỉnh miền Tây, phổ biến hơn cả là ở các vùng như Tri Tôn, Châu Đốc, Tịnh Biên (tỉnh An Giang).

Lá và hoa của cây này được bà con địa phương tận dụng làm thức ăn, trong đó ngon và được ưa chuộng nhất là món gỏi sầu đâu.

Năm 2022, món gỏi sầu đâu của tỉnh An Giang được công nhận đạt giá trị Kỷ lục châu Á theo Bộ tiêu chí của Tổ chức Kỷ lục châu Á quy định.

Ngoài ra, món ăn này còn lọt top 100 món ăn đặc sản Việt Nam 2021 – 2022 do Tổ chức Kỷ lục Việt Nam (Vietkings) và Tổ chức Top Việt Nam (VietTop) công bố.

Gỏi sầu đâu là món đặc sản nức tiếng ở An Giang. Ảnh: Thái Lâm

Đặc sản nức tiếng Cà Mau có '10 chân', mai sần sùi, nhìn tưởng cua đồng

Ở Cà Mau có một loài 8 cẳng, 2 càng - khá giống với cua đồng nhưng mang tên là ba khía. Với nhiều người dân và du khách từ vùng khác tới miền Tây, ba khía là cái tên lạ lẫm và rất khó phân biệt với cua đồng, chù ụ.

Thực tế, đây là loài giáp xác thuộc họ cua, trên lưng có ba gạch nên được đặt tên ba khía. Tương tự cua đồng, chù ụ, ba khía thường làm hang sinh sống ở vùng nước mặn, lợ, ven sông rạch, nhất là dưới chân rừng ngập mặn.

Anh Đỗ Suốt Anh (SN 1993, quê Cà Mau), một người trẻ hay chia sẻ những hình ảnh về cuộc sống, ẩm thực miền Tây, cho biết một trong những điểm dễ phân biệt nhất giữa ba khía và cua đồng là mai ba khía hơi sần sùi. Trên mu (lưng) có ba gạch (khía). Ngược lại, mai cua đồng trơn, màu đỏ sậm, chúng có một càng to và một càng nhỏ.

"Ba khía ngon nhất là loại nhỏ đang ôm trứng. Thịt ba khía chắc, không bị dính lại vỏ sau khi tách ra", anh Suốt Anh cho biết.

3 món bún đặc sản ở Hưng Yên hút khách ăn giải ngán dịp đầu năm

Ẩm thực Hưng Yên hiện có sự giao thoa giữa các món truyền thống với một số đặc sản của tỉnh Thái Bình cũ, trong đó có 3 món bún giải ngấy được thực khách ưa chuộng là bún bung, canh cá rô đồng, bún thang.

Bún thang

Bún thang lươn là đặc sản nổi tiếng ở Hưng Yên, từng được công nhận là 1 trong 100 món ăn đặc sản Việt Nam (2020 – 2021) do Hội Kỷ lục gia Việt Nam công bố.

Không chỉ có hình thức bắt mắt, bún thang lươn còn hấp dẫn thực khách bởi hương vị lạ miệng, tổng hòa từ nhiều loại nguyên liệu khác nhau.

Một bát bún thang lươn Hưng Yên sẽ gồm bún, thịt lươn, giò lụa, trứng rán, thịt ba chỉ chiên…, chan cùng nước dùng từ cua, sá sùng và tôm khô, nêm nếm chút mắm tôm cho dậy mùi đặc trưng.

Món ngon ngày Tết ở miền Tây ăn giòn rụm, gợi nhớ tuổi thơ bao người

Tuy làm từ những nguyên liệu dân dã nhưng món bánh này vẫn được người miền Tây ưa chuộng, háo hức chờ đến Tết để được thưởng thức.

Bánh kẹp (hay còn gọi là bánh kẹp cuốn) là món ăn dân dã, gắn liền với tuổi thơ của người miền Tây.

Trước đây, món bánh này khá phổ biến nhưng ngày nay ít xuất hiện hơn. Tuy nhiên bánh vẫn được bà con ở một số địa phương duy trì cách làm để giữ gìn một trong những nét văn hóa ẩm thực đặc sắc, nhất là vào dịp lễ, Tết.

Anh Đỗ Văn Tình (thường được gọi là Út Tình, SN 1994, xã Đông Hòa, tỉnh An Giang) cho biết, bánh kẹp miền Tây được làm từ bột gạo, bột mì, trứng, nước cốt dừa, đường, mè (có hoặc không đều được).

Mỗi khi Tết đến hay nhà có cưới hỏi, giỗ chạp, gia đình anh lại cùng nhau đổ bánh, nhâm nhi hương vị thức quà tuổi thơ.

Giòn thơm bánh tráng cá cơm

Từ những mẻ cá cơm tươi trong mùa bội thu, người dân miền duyên hải chế biến nên bánh tráng cá cơm, món ăn dân dã mang trọn hương vị nắng gió và vị mặn mòi đặc trưng của biển.

Từ tháng Giêng đến tháng 3 âm lịch, cá cơm vào mùa, theo những mẻ lưới đầy ắp cập bến trong niềm vui của ngư dân. Bên cạnh làm khô, muối mắm, hấp đông hay chế biến các món ăn quen thuộc hằng ngày, người dân vùng biển thường lựa riêng phần cá tươi ngon nhất để làm bánh tráng cá cơm.

Muốn bánh ngon, cá dùng làm bánh phải thật tươi, thân trong, thịt chắc. Cá sau khi mang về được rửa sạch nhiều lần bằng nước để loại bỏ cát và tạp chất. Thao tác phải thực hiện nhẹ tay để tránh làm nát thịt. Sau đó, người làm sẽ bỏ đầu, làm sạch phần ruột đen, tách xương cứng và để cá ráo nước. 

Từng con cá cơm được xếp lên mặt bánh tráng.

Bí mật của tô hủ tiếu trứ danh đất Mỹ Tho

Nhiều người cho rằng, hủ tiếu sa tế Mỹ Tho là một bản giao hưởng của gia vị, của sự giao thoa văn hóa Việt - Hoa, và của cả những bí mật gia truyền nằm vỏn vẹn trong một tô nước dùng sền sệt mà chỉ cần cách tiệm chừng vài chục mét, khứu giác đã bị đánh thức.

Đến Mỹ Tho (Đồng Tháp) đừng tìm hủ tiếu sa tế ở những nhà hàng máy lạnh phà phà, cái "linh hồn" của món này thường nằm ở những tiệm ăn gia truyền nép mình trong những con phố cũ.

Hủ tiếu sa tế Mỹ Tho không mời gọi bằng sự thanh tao của xương ống, mà đập vào mắt người ăn bằng một màu vàng sậm sóng sánh, đặc quánh. Bí mật nằm ở gần 20 loại gia vị hòa chung với nồi nước lèo hầm từ xương bò đậm đà, những muỗng sa tế sánh đặc… tất cả trải qua nhiều công đoạn nấu, trộn kỳ công mới cho ra được phần nước dùng chuẩn vị rất riêng mà không thể tìm thấy ở món hủ tiếu khác.

Tô hủ tiếu sa tế Mỹ Tho. ẢNH: THANH QUÂN

Về An Giang, đắm mình trong hương vị bánh Kà tum

Về với vùng đất Bảy Núi An Giang, du khách không chỉ bị mê hoặc bởi cảnh sắc thiên nhiên hùng vĩ mà còn bởi những giá trị văn hóa ẩm thực độc bản. Trong đó, bánh Kà tum - món bánh truyền thống của đồng bào Khmer xã Ô Lâm (tỉnh An Giang), một biểu tượng của sự khéo léo, kết tinh từ hương vị đất trời và tấm lòng hiếu khách của người dân nơi đây.

Chị em phụ nữ người dân tộc Khmer trên địa bàn xã Ô Lâm học cách đan vỏ bánh Kà tum tại nhà của Nghệ nhân Néang Phương.

Đặc sản giòn tan độc đáo, có tiền cũng khó mua ở ngôi làng Hà Nội

Làng cổ Đường Lâm (phường Sơn Tây, Hà Nội) không chỉ hấp dẫn du khách bởi lịch sử lâu đời, vẻ đẹp cổ kính, bình yên mà còn có nền ẩm thực dân dã nhưng ấn tượng.

Sản phẩm du lịch trải nghiệm ẩm thực truyền thống Bắc Bộ - Làng cổ Đường Lâm là một trong hai sản phẩm du lịch của Việt Nam được vinh danh, trao Giải thưởng Sản phẩm Du lịch bền vững ASEAN 2024.

Trong mâm cỗ ngày tết Nguyên đán hay các dịp đặc biệt, người dân Đường Lâm thường trổ tài thực hiện những món ăn kỳ công.

Đặc sản giải ngán đầu năm ở Tây Bắc, khách Hà Nội vượt trăm km đến thưởng thức

Khi hoa ban nở rộ ở Tây Bắc, du khách khắp nơi đổ về đây chiêm ngưỡng khung cảnh đẹp như tranh, kết hợp thưởng thức loạt món đặc sản thơm ngon từ loài hoa nức tiếng.

Hoa ban là loài hoa đặc trưng của núi rừng Tây Bắc, thường nở rộ vào khoảng cuối tháng 2, đầu tháng 3 âm lịch.

Vào thời điểm này, bà con dân tộc Thái ở Sơn La, Điện Biên… lại tranh thủ vào rừng, hái đầy giỏ hoa ban, đem về mang ra chợ bán như một thứ rau sạch hay chế biến món ăn trong nhà, làm phong phú cho bữa ăn hàng ngày của gia đình.

Khoảng tháng 2, 3 âm lịch, hoa ban và măng rừng được bày bán phổ biến ở Tây Bắc. Đây là 2 trong số các nguyên liệu làm nên món nộm trứ danh ở vùng cao. Ảnh: Trịnh Cường

Sản vật miền Tây có múi giống mít, vị chua ngọt như măng cụt hút khách tìm mua

Nhờ phần ruột mềm dẻo, vị chua ngọt giống măng cụt lại có thể làm sinh tố, lắc muối ớt hoặc dầm đường nên sản vật này được người miền Tây và thực khách gần xa ưa chuộng, tìm mua.

Gùi là loại cây mọc hoang dã, phân bổ chủ yếu ở một số tỉnh miền Tây như An Giang, Tây Ninh… và khu vực Tây Nguyên, nơi còn lưu giữ những cánh rừng già tự nhiên.

Quả của loại cây này có vị chua ngọt, trước đây chưa được ưa chuộng nhưng dần trở thành sản vật lạ miệng, hút khách gần xa tìm mua vì sạch, lành lại tươi ngon.

Theo người dân địa phương, mùa quả gùi bắt đầu từ khoảng tháng 3 đến tháng 5 dương lịch hằng năm. Khi đó, quả gùi chín vàng lúc lỉu trên cành, bà con lại rủ nhau vào rừng hái về, đem bán cho thương lái hoặc để thưởng thức.

Quả gùi là sản vật "trời ban" của núi rừng miền Tây, nhất là ở An Giang. Ảnh: SG Nguyen

Đặc sản Điện Biên có món nhiều người ngại thử, có món được ví như 'thần dược'

Đặc sản Điện Biên gây ấn tượng bởi sự đa dạng, có nhiều món được chế biến từ nguồn nguyên liệu "trời ban" nhưng không phải ai cũng dám thử như: nhộng ong đất dầm trám đen, sâu chít...

Sâu chít

Sâu chít là loại ấu trùng sống ký sinh trong thân cây chít (hoặc cây le, cây đót), được tìm thấy chủ yếu ở các tỉnh Trung du và miền núi phía Bắc, trong đó phổ biến hơn cả là ở Điện Biên.

Nhiều năm nay, sâu chít được người địa phương khai thác làm thực phẩm và dược liệu. Chúng còn được bà con ví như “thần dược”, truyền tai nhau rằng sâu chít có giá trị dinh dưỡng cao, giúp tăng cường sức khỏe và bồi bổ cơ thể.

Mùa thu hoạch sâu chít thường vào cuối thu đầu đông, chừng từ tháng 11 đến tháng 12 hằng năm, hoặc tháng 1 đến tháng 2 âm lịch.

Đây được xem là thời điểm sâu chít đạt kích thước to, béo mũm và có chất lượng tốt nhất, cho năng suất cao.

Sâu chít là ấu trùng sống ký sinh trong thân cây chít nên nhiều người dè chừng, không dám nếm thử. Ảnh: Phạm Thanh Loan

Con cá gì đây?

Bạn có thấy tảng đá bự mà tui đang đứng kế bên hông? Bạn thấy nó giống cái gì?Cụ thể hơn, tui nói là nó giống con cá. Điều mà tui muốn đố bạn là nó giống con cá gì?

Đặc sản bánh cống Khmer bán ở ven quốc lộ

Món bánh đặc sản của người Khmer ở Sóc Trăng có lớp vỏ giòn, nhân đậu xanh, thịt và tôm, lâu nay là thức quà hấp dẫn du khách.

Dọc quốc lộ 1, đoạn từ cầu Bưng Cốc đến chợ Đại Tâm, phường Mỹ Xuyên, TP Cần Thơ, hơn chục chòi bánh cống bày bán tập trung trên đoạn đường khoảng 500 m. Từ 14h mỗi ngày, mùi bột chiên và dầu sôi lan tỏa khắp khu vực, thành “tín hiệu” quen thuộc.

Bà Nguyễn Thị Phụng, 59 tuổi, người có hơn 20 năm làm nghề cho biết, bánh cống xuất hiện tại đây từ hơn 30 năm trước, do một người dân địa phương truyền nghề lại.

Món ngon từ điều

Đồng Nai là “thủ phủ” trồng điều của cả nước với tổng diện tích trên 176 ngàn hécta, chủ yếu tập trung ở phía Bắc của tỉnh. Từ lâu, hạt điều không chỉ là mặt hàng nông sản xuất khẩu mà còn có thể chế biến thành nhiều món ăn ngon mang hương vị đặc trưng.

Hạt và quả điều trở thành nguyên liệu chính cho nhiều món ngon được sử dụng trong các bếp ăn, chế biến món ăn hằng ngày cũng như những sản phẩm đặc sản làm quà, trong đó một số món ngon được nhiều người biết đến như: hạt điều rang muối, kẹo hạt điều, điều sấy tẩm gia vị, xôi hạt điều, canh chua quả điều, lá nhíp xào hạt điều, thịt kho quả điều…

Đặc sắc món ăn nấu ống lồ ô

Cuộc sống của đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) gắn liền với thiên nhiên nên có nguồn thực phẩm đa dạng, phong phú. Từ nguyên, vật liệu dân dã, người dân đã chế biến các món ăn ngon, độc đáo, trong đó có các món ăn nấu trong ống lồ ô.

Lồ ô là một loại cây quen thuộc đối với đồng bào các DTTS. Không chỉ sử dụng để dựng nhà, làm các vật dụng phục vụ đời sống hằng ngày như gùi, rổ rá, nia, sàng... mà lồ ô còn là loại dụng cụ nhà bếp đặc biệt dùng để nấu ăn.

Theo Nghệ nhân Ưu tú A Jar, ở thôn Plei Đôn, phường Kon Tum, các món ăn được nấu trong ống lồ ô khá đa dạng như cơm, canh, thịt, cá... Trong đó, cơm nướng ống (cơm lam) là món ăn được nhắc đến đầu tiên trong danh mục ẩm thực của đồng bào DTTS. Gạo dùng để nấu cơm lam phải là loại nếp được trồng trên rẫy.

Sau khi vo gạo xong cần phải ngâm 4 - 6 tiếng đồng hồ, nếu ngâm chưa đủ thì cơm sẽ khô, cứng, nếu quá lâu gạo bị chua, cơm nấu lên không ngon. Khi nướng, ống lồ ô phải dựng nghiêng, không đặt nằm ngang và phải thường xuyên xoay tròn ống để hạt gạo chín đều, có vị dẻo thơm của nếp quyện lẫn vị ngọt của nước từ thân ống lồ ô, rất đặc trưng. 

Các món ăn nấu trong ống lồ ô thu hút du khách.

Mứt dừa Bến Tre - vị ngọt kết nối tình thân mỗi độ Tết đến, Xuân về

Những ngày cuối năm, khi nắng miền Tây chậm rãi trải trên mặt sông rồi len qua những vườn dừa rợp bóng, vùng đất Bến Tre xưa - nay hợp nhất thành tỉnh Vĩnh Long - lại bước vào mùa làm mứt Tết. Từ những gian bếp nhỏ ven kênh rạch, mùi thơm béo của dừa sên đường lan nhẹ trong gió, gợi lên cảm giác thân quen của Tết, của sum vầy và của một miền quê yên bình.

Công đoạn phân loại dừa tại cơ sở làm mứt dừa tư nhân Thanh Thanh (xã Lương Hòa, tỉnh Vĩnh Long). Ảnh: Sơn Nghĩa/Báo ảnh Việt Nam

Bến Tre từ lâu được biết đến là quê hương của cây dừa, nơi dừa hiện diện trong từng nếp sinh hoạt đời thường. Từ thân, lá, gáo đến nước và cơm dừa, tất cả đều được người dân tận dụng để phục vụ đời sống. Trong dòng chảy ấy, mứt dừa ra đời như một món quà dân dã, chắt lọc từ nguồn nguyên liệu dồi dào và văn hóa “cây nhà lá vườn” của cư dân miền sông nước.

Tản mạn về bánh mứt Tết Huế

Mỗi năm, khi những nụ hoàng mai bắt đầu chúm chím nhú xanh như hạt ngọc bích nhỏ xinh lung linh trong làn nắng xuân ở trước sân nhà thì cũng là lúc các bà, các chị thạo việc nữ công gia chánh xứ Huế lại chộn rộn vào mùa làm bánh, mứt Tết để trước thì dâng cúng gia tiên, sau cho con cháu, bạn bè thưởng thức cái phong vị Tết xứ Thần kinh.

Ông Nguyễn Xuân Lạng, một trong những nghệ nhân cuối cùng còn gìn giữ nghề làm bánh sâm, bánh dứa truyền thống ở Huế. Ảnh: CTV Lê Huy Hoàng Hải

Giữ hồn Tết qua cặp bánh phu thê Đình Bảng

Tết ở vùng đất Kinh Bắc không chỉ hiện diện trong sắc đào phai trước hiên nhà, trong không khí rộn ràng chợ Tết, mà còn lan tỏa từ gian bếp đỏ lửa, nơi những mẻ bánh phu thê đang lặng lẽ tỏa hương.

Bánh thành phẩm được dán tem mác. Ảnh: Đỗ Huyền/TTXVN

Những ngày cuối năm, khi gió bấc se sắt thổi, khi những mái ngói rêu phong quanh đền Đô trầm mặc trong làn sương mỏng, làng nghề bánh phu thê Đình Bảng (nay thuộc phường Từ Sơn, Bắc Ninh) lại bừng lên nhịp điệu riêng của mùa Xuân.

Tết ở vùng đất Kinh Bắc không chỉ hiện diện trong sắc đào phai trước hiên nhà, trong không khí rộn ràng chợ Tết, mà còn lan tỏa từ những gian bếp đỏ lửa, nơi những mẻ bánh phu thê đang lặng lẽ tỏa hương.

Hậu Giang giữ gìn phong tục gói bánh Tét truyền thống

Người dân ở một số vùng quê tỉnh Hậu Giang vẫn giữ phong tục gói bánh Tét vào ngày giỗ hay Tết đến xuân về. Bánh làm từ nếp trắng nguyên hạt, phần nhân làm từ đậu xanh, mỡ lợn, chuối xiêm. Chiếc bánh Tét truyền thống được gói bằng lá chuối xanh, buột chặt bằng dây lạt. Bánh sau khi chín được cắt miếng, hiện rõ phần nếp trắng tinh bao trọn nhân vàng, gợi nhớ về hình tượng cánh đồng lúa chín bội thu và tượng trưng cho sự đủ đầy, sung túc, nhiều ước vọng tốt đẹp trong năm mới.

Công đoạn làm nhân bánh Tét thường được thực hiện từ 1 - 2 ngày trước khi gói bánh. Ảnh: Nguyễn Hằng - TTXVN